Ο Κ.Ε. Σκανδαλίδης, δεν παραλείπει να με ενημερώνει για κάθε καινούριο του βιβλίο, εγώ δεν παραλείπω να το διαβάζω με προσοχή, να απολαμβάνω το παραδοσιακό άρωμα του θέματός του, την ομορφιά τής γραφής του. Ικανός υπηρέτης τής παράδοσης, στερεώνει σε κάθε του βιβλίο και κάποιο στήριγμά της, δυναμώνοντάς τηνε με την ανάδειξη προσωπικοτήτων που δεν την απαρνήθηκαν. Εντυπωσιάζει ο κατάλογος 22 τέτοιων πονημάτων του στην αρχή τού βιβλίου του, που επιβεβαιώνουνε του λόγου μου το αληθές για την αφοσίωσή του.
Το πόνημα -Γρηγόρης Πάλλας, ένα ελληνικό παραμύθι στην Ελβετία- δεν είναι βιογραφία μόνο. Είναι “παραμύθι” μιας θεαματικής πραγματικότητας. Ένα παράδειγμα με ηχηρά βιωματικά μηνύματα, που θα ξύσουνε τα αυτιά όσων ακούνε την αριβιστική ανέλιξή τους, να ακούσουνε και το πώς η αντήχηση τής αξιακής προσπάθειας υπερνικά την ανέχεια και την ανυπαρξία προοπτικής, να θαυμάσουνε μια ονειρική ανέλιξη ενός προδιαγραμμένου παιδιού, που αρμένισε πάνω στο άγριο κύμα, το δάμασε, κάνοντας τις αδυναμίες του δυνατότητες.
Δύσκολο να χωρέσει μες σε μερικές σελίδες ενός βιβλίου μια ολάκερη πολυδαίδαλη ζήση, δίχως να στριμωχτεί, να αποπνέει και μια ευχάριστη ανάσα. Χρειάζεται ιδιαίτερη τέχνη, και ο συγγραφές την κατέχει καλά, όπως προκαλεί το ενδιαφέρον και του αναγνώστη που δεν έχει ακουστά καν τον βιογραφούμενο! Τον ξυπνά να ξαναδεί το πώς οι οικογενειακές παραδοσιακές αξίες συμβάλλουνε θεαματικά στην ενάρετη υπερπήδηση των εμποδίων και των αδυναμιών μας, πώς η ηθική προσπάθεια με επιμονή και επιμονή μάς οδηγεί στον φωτεινό στόχο να τον καταχτήσουμε, πώς συνδυάζεται επιδέξια αλτρουισμός με ανιδιοτελή κοινωνική προσφορά. Το “παραμύθι” αυτό ίσως το εντυπώσει ανεξίτηλα στον νου, ως ένα καλό παράδειγμα προς μίμηση.
Γιατί, παραμύθι φαντάζει η ζωή τού χωριατόπαιδου Πάλλα, όπως υπερπήδησε ανέλπιστα και τις στενοκεφαλιές των δικών του πρώτα -δικαιολογημένες τότε λόγω της μοιρολατρικής αποδοχής τής αδύναμης ζήσης τους- και τα πανύψηλα οδοφράγματα μετά στην Ελβετία. Εντυπωσιάζουν επίσης και οι άνετα ομολογημένες αδυναμίες του, που με πείσμα τις μετάτρεψε όλες σε αξιοθαύμαστο παράδειγμα.
Ένα παράδειγμα που συνδυάζεται με τέχνη στη γραφή τού συγγραφέα, όπως αρχίζει με την άνετα ειλικρινή αφήγηση-εξομολόγηση τού Πάλλα, και συνεχίζει με πληθώρα αφηγημάτων άλλων. Όλα να φωτίζουνε πολύπλευρα την ανάδειξη ενός ανθρώπου, ξέχειλου σε ενάρετα πεισματική ικανότητα να σπα ένα ένα τα δεσμά τής ταπεινής καταγωγής του, να λευτερώνει μια μια τις κρυμμένες άξιες δυνατότητές του· που, δεν τις πίστευε αρχικά, μήτε τις ήξερε καν.
Το εν λόγω “παραμύθι” μού έφερε στον νου και τα δικά μου δυσυπέρβλητα εμπόδια, ένα από τα οποία ήταν η άθελη παραλίγο μετανάστευσή μου στο Κογκό, μόλις είχα τελειώσει το εξατάξιο τότε γυμνάσιο -ένα δρόμο, που ευτυχώς κατάφερα να μην τον διαβώ, ξεπερνώντας τις τότε αποδεκτές στενοκεφαλιές για το κισμέτ ενός χωριατόπαιδου, που ήθελε, λέει, να μπει στο πανεπιστήμιο! Θράσος!
Συγχαρητήρια σε βιογράφο και βιογραφούμενο, που ανατρέψανε την αντίληψη πως, μόνο πολιτικοί και άνθρωποι τού θεάματος δείχνουνε τον δρόμο τής επιτυχίας. Είναι και οι απλοί άνθρωποι τού πνεύματος, και οι αθόρυβοι σκαπανείς εναλλακτικών δρόμων στον μεταμοντέρνο κόσμο, που τόσο αποπροσανατολίζει τους καιρούς μας.
Σταμάτης Ν, Αλαχιώτης
Πρώην Πρύτανης
Παν/μίου Πατρών.
Δείτε το χρονοδιάγραμμα και τον προϋπολογισμό της μελέτης.
.gif)
