Σοβαρή υποστελέχωση στις Δασικές Υπηρεσίες Αιγαίου

Σοβαρό πρόβλημα υποστελέχωσης και λειτουργικής ανεπάρκειας αντιμετωπίζουν οι Δασικές Υπηρεσίες στο Αιγαίο, σύμφωνα με υπόμνημα του Συλλόγου Εργαζομένων Δασικών Υπηρεσιών Αιγαίου προς τα αρμόδια υπουργεία και τα πολιτικά κόμματα με ό,τι αυτό συνεπάγεται στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και την πρόληψη πυρκαγιών.

Όπως επισημαίνεται στο υπόμνημα μεταξύ άλλων, ο μέσος όρος ηλικίας των εργαζομένων έχει φτάσει το 57ο έτος, ενώ η αναλογία στελέχωσης στο Αιγαίο είναι κατά 62% δυσμενέστερη σε σχέση με τον πανελλαδικό μέσο όρο, με έναν υπάλληλο να αντιστοιχεί σε 59,1 τετραγωνικά χιλιόμετρα προστατευόμενης έκτασης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται στο υπόμνημα, ήδη από το 2014 στο Αιγαίο καταγραφόταν έλλειμμα περίπου 96 υπαλλήλων σε σχέση με τον πανελλαδικό μέσο όρο στελέχωσης. Την ίδια περίοδο υπηρετούσαν 155 υπάλληλοι για έκταση 9.155,7 km².

Ανά ειδικότητα, η εικόνα ήταν ιδιαίτερα επιβαρυμένη, με έναν δασολόγο ανά 339,1 km² και έναν δασοφύλακα ανά 150,1 km², όταν πανελλαδικά οι αντίστοιχες αναλογίες ήταν σαφώς καλύτερες.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το γεγονός πως στην περιοχή ευθύνης της Επιθεώρησης Εφαρμογής Δασικής Πολιτικής Αιγαίου περιλαμβάνονται 793 νησιά, νησίδες και βραχονησίδες, από τα οποία μόνο σε 21 λειτουργούν οργανωμένες διοικητικές μονάδες.

Τα υπόλοιπα 745 νησιωτικά τμήματα αποτελούν χωρικά ασύνδετες περιοχές ελέγχου, χωρίς μόνιμη διοικητική παρουσία, γεγονός που, σύμφωνα με τον Σύλλογο, αυξάνει το κόστος, τον χρόνο και τη δυσκολία κάθε ελεγκτικής διαδικασίας.

Μείωση προσωπικού τα τελευταία χρόνια

Στο ίδιο υπόμνημα γίνεται αναφορά με αριθμούς στο προσωπικό που υπηρετεί στις δασικές υπηρεσίες και τονίζεται μεταξύ άλλων πως μετά τη μεταφορά των Δασικών Υπηρεσιών στο υπουργείο Περιβάλλοντος το 2022, ο αριθμός των υπαλλήλων ανήλθε σε 179, χωρίς όμως να συνοδευτεί από ουσιαστική ενίσχυση. Σήμερα, οι πραγματικά υπηρετούντες έχουν μειωθεί σε 158, ενώ παράλληλα, από τις 229 προβλεπόμενες οργανικές θέσεις, οι 65 παραμένουν κενές ή δεσμευμένες, ποσοστό που αντιστοιχεί στο 28,4% του συνόλου.

Το πρόβλημα αφορά και την περιοχή μας για την οποία σύμφωνα με το Σύλλογο Εργαζομένων Δασικών Υπηρεσιών Αιγαίου, η κατάσταση χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα κρίσιμη.

Όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν «οι Δασικές Υπηρεσίες στο Αιγαίο λειτουργούν σε ένα περιβάλλον πολλαπλασιασμένων κινδύνων και πιέσεων, όπως η πυρασφάλεια, οι αυθαίρετες επεμβάσεις, οι αλλαγές χρήσεων γης, η τουριστική υπερεκμετάλλευση, η υλοποίηση μεγάλων έργων, καθώς και η διαρκής ανάγκη αυτοψιών και ελέγχων σε χωρικά κατακερματισμένες περιοχές. Υπό αυτές τις συνθήκες, η υποστελέχωση δεν συνιστά απλώς τεχνική ή οργανωτική αστοχία, αλλά υπονομεύει την ικανότητα ουσιαστικής εφαρμογής της νομοθεσίας και οδηγεί σε άνιση προστασία του νησιωτικού χώρου».

Ιδιαίτερη δε αναφορά γίνεται στο άρθρο 101 παρ. 4 του Συντάγματος, που προβλέπει ειδική μέριμνα για τις νησιωτικές περιοχές. Σύμφωνα με τους Εργαζόμενους, στην πράξη «η στελέχωση των Δασικών Υπηρεσιών στο Αιγαίο εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται με κριτήρια ηπειρωτικής διοίκησης, χωρίς επαρκή στάθμιση του γεωγραφικού κατακερματισμού, της περιορισμένης προσβασιμότητας, της επιχειρησιακής ασυνέχειας και της αναγκαιότητας θαλάσσιων μετακινήσεων».

Το περιβάλλον στο Αιγαίο σε καθεστώς «τουριστικής μονοκαλλιέργειας» – χωρίς αντίστοιχη κρατική θωράκιση

Σύμφωνα πάντα με το υπόμνημα των εργαζομένων «ο νησιωτικός χώρος του Αιγαίου βιώνει με ιδιαίτερη ένταση αλλαγές χρήσεων γης υπό την πίεση τουριστικής δόμησης, υποβάθμιση οικοσυστημάτων και ερημοποίηση (ιδίως σε άνυδρα νησιά), αυξημένη παραβατικότητα και αυθαίρετες επεμβάσεις, εντάσεις γύρω από μεγάλα έργα (ΑΠΕ κ.λπ.), καθώς και υψηλό κίνδυνο πυρκαγιών που απαιτεί συνεχή επιτήρηση. Υπό τις συνθήκες αυτές, χωρίς επαρκή Δασική Υπηρεσία, η «ανάπτυξη» μετατρέπεται σε χωρική απορρύθμιση. Η στελέχωση συνιστά προϋπόθεση περιβαλλοντικής διακυβέρνησης και όχι διοικητική λεπτομέρεια».

Τα βασικά αιτήματα

Ο Σύλλογος Εργαζομένων Δασικών Υπηρεσιών Αιγαίου ζητά, μεταξύ άλλων:

• Άμεση κάλυψη των 16 κενών και των 49 δεσμευμένων οργανικών θέσεων.

• Στοχευμένες προσλήψεις σε κρίσιμες ειδικότητες.

• Θεσμοθέτηση ειδικής νησιωτικής πολιτικής στελέχωσης.

• Ενίσχυση της διοικητικής υποστήριξης.

• Νομική κάλυψη των υπαλλήλων και βελτίωση των εργασιακών συνθηκών.

Παράλληλα, ζητούν συνάντηση με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ και έγγραφη δέσμευση για συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των μέτρων.

Στο υπόμνημα τονίζεται χαρακτηριστικά ότι «το Αιγαίο δεν ζητά ειδική μεταχείριση. Ζητά ισότιμη κρατική προστασία. Όταν η αναλογία στελέχωσης είναι κατά 62% δυσμενέστερη από τον πανελλαδικό μέσο όρο (βάση 2014) και το 28,3% των οργανικών θέσεων παραμένει ανενεργό, η ανισότητα παύει να είναι υπηρεσιακό ζήτημα και καθίσταται πολιτικό πρόβλημα».