Απολογισμός για το Διεθνές Συμπόσιο Μνήμης: η απέλαση των Εβραίων της Ρόδου και της Κω 1944-2014

Η διοργάνωση πραγματοποιήθηκε, από τα ΓΑΚ Αρχεία Ν. Δωδεκανήσου, το Πανεπιστημίο Αιγαίου, το Πανεπιστήμιο του Λίμερικ και την Ισραηλίτικη Κοινότητα Ρόδου με την ευγενή υποστήριξη της οικογένεια Danon από το Cape Town και την πρόεδρο της Ισραηλίτικης Κοινότητας κ. Μπέλλα Ρέστη, κατά τη διάρκεια του τριημέρου 22-24 Ιουλίου, στη κατάμεστη αίθουσα εκδηλώσεων του «Ακταίον» και του Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Οι παράλληλες δράσεις και εκδηλώσεις μνήμης από την Ισραηλίτικής Κοινότητας Ρόδου ολοκληρώθηκαν την Κυριακή 27 Ιουλίου 2014.

Τις εργασίες του Συμποσίου με θέμα ''Η απέλαση των Εβραίων της Ρόδου και Κω 1944-2014'', ένα Συμπόσιο Μνήμης για το Ολοκαύτωμα στο Αιγαίο χαιρέτισαν οι εκπρόσωποι της οργανωτικής επιτροπής προϊσταμένη ΓΑΚ Δωδεκανήσου κ. Ειρήνη Τόλιου, ο καθ. Παν. Αιγαίου κ. Ιωάννης Σακκάς, ο καθ. Παν. Λίμερικ κ. Anthony McElligott, η Διεθύντρια της Ισραηλίτικης Κοινότητας Ρόδου κ. Κάρμεν Κοέν, ο πανοσιολογιότατος εκπρόσωπος του μητροπολίτη Ρόδου κ.κ. Κύριλου, ο βουλευτής Δωδεκανήσου κ. Βασίλης Υψηλάντης, ο αντιπεριφερειάρχης και νέος Δήμαρχος Ρόδου κ. φώτης Χατζηδιάκος και ο νέος αντιπρύτανης Πανεπιστημίου Αιγαίου κ. Σπύρος Συρόπουλος.

Ο διεπιστημονικός και πολυθεματικός χαρακτήρας του συνεδρίου, πέρα από τις ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες εισηγήσεις των προσκεκλημένων ομιλητών και την πληθώρα των ερευνητικών εργασιών που παρουσιάστηκαν, αναδείχθηκε και μέσα από παράλληλες εκδηλώσεις.

Στο Συμπόσιο συμμετείχαν επιφανείς επιστήμονες από όλο τον κόσμο στους τομείς της ιστορίας, των επιστημών της πληροφόρησης, της τεκμηρίωσης και της εκπαίδευσης, οι οποίοι είχαν την ευκαιρία να ανταλλάξουν γνώσεις και εμπειρίες σχετικές με τα επιστημονικά τους ενδιαφέροντα, καθώς επίσης και να μοιραστούν τα αποτελέσματα των εργασιών τους με το ευρύτερο κοινό της Δωδεκανήσου παρουσιάζοντας πρωτόγνωρες ερευνητικές εργασίες που καλύπτουν ιστορικά γεγονότα από το 1941-1945, την περίοδο της κατοχή στην Ελλάδα, το λοιμό των Ελλήνων, την απέλαση των Εβραίων της Ρόδου και Κω με τη συμβολή των Ιταλικών και Βουλγαρικών δυνάμεων σε συνεργία με τους Ναζί καθώς και τη γενικότερη διδασκαλία στα σχολεία και Πανεπιστήμια της Ελλάδας, την αντιμετώπιση του φαινόμενου των νεοναζί αλλά και τη σημερινή εξαθλίωση του ελληνικού λαού που φέρνει στη μνήμη μας την περίοδο κατοχής στην Ελλάδα.

Παράλληλα δε για τους συνέδρους αλλά και για όλους τους συμμετέχοντες που είχαν την ευκαιρία να παρουσιάσουν τα πορίσματα των ερευνών τους μέσω των αρχειακών πηγών των ΓΑΚ Δωδεκανήσου αλλά και άλλων ελληνικών και ξένων αρχειακών πηγών δόθηκε η ευκαιρία για ανταλλαγή απόψεων με τη συζήτηση στρογγυλής τράπεζας σημαντικών ιστορικών θεμάτων που έμεναν αναπάντητα εδώ και 70 χρόνια αναδεικνύοντας γνωστές και άγνωστες πτυχές για την τοπική μας ιστορία.

Το συμπόσιο κορυφώθηκε με τις μαρτυρίες των επιζώντων από τα στρατόπεδα συγκέντρωσης κατά την περίοδο της γερμανικής κατοχής καθώς και με τις μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν τον κατοχικό λοιμό στην Ελλάδα.

Σημαντικές ήταν όμως και οι παράλληλες δράσεις της Ισραηλίτικης Κοινότητας Ρόδου από την Πρόεδρο κα Μπέλλα Ρέστη με την απόδοση φόρου τιμής στους νεκρούς του ολοκαυτώματος πραγματοποιώντας εκδήλωση μνήμης στο Ισραηλίτικο κοιμητήριο, ξεναγήσεις, προβολή μοναδικών ταινιών στο θερινό κινηματοθέατρο Ρόδων αλλά και την φιλοξενία περίπου 400 ατόμων με τις οικογένειές τους σε ιστορικά σημεία της πόλης της Ρόδου.

Τέλος, ιδιαίτερη μνεία αξίζει να γίνει στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης από την Ελλάδα και το εξωτερικό (έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο, Τηλεόραση και Ραδιόφωνο), εκπρόσωποι των οποίων κάλυψαν δημοσιογραφικά το Διεθνές Συμπόσιο Μνήμης για το Ολοκαύτωμα στο Αιγαίο 1944-2014, μεταφέροντας άμεσα την εικόνα και τα μηνύματα του Συνεδρίου σε όσους δεν μπόρεσαν να παραστούν.

Η Ρόδος αποτελεί ένα εν δυνάμει προορισμό συνεδριακού τουρισμού υψηλού επιπέδου.

Κατά τη λήξη του διεθνούς συμποσίου ο κ. Βίκτωρας Ρέστης προσέφερε στους συνέδρους από ένα φάκελο πιστό αντίγραφο αυτών που φυλάσσονται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους. Στον κάθε φάκελο από την ειδική συλλεκτική έκδοση αναπαράγωνται 21 ανέκδοτα σπάνια (αδημοσιεύτα) εγγράφα τα οποία τεκμηριώνουν την πρώτη διεκδίκηση των γλυπτών του Παρθενώνα την περίοδο 1834-1841. «Τα αντίγραφα είναι μία υπενθύμιση στον κόσμο και στις επόμενες γενεές για τη σημασία του ελληνικού πολιτισμού στον κόσμο. Η Ακρόπολη είναι ανεκτίμητο κομμάτι του πολιτισμού μας. Αποτελεί σύμβολο της ομορφιάς και του ελληνικού πνεύματος. Πιστεύουμε πως είναι υποχρέωση μας να υποστηρίξουμε τα έθνη, να συνεχίσουν να δίνουν φως στην ανθρωπότητα, στον πολιτισμό και στη Δημοκρατία» υπογράμμισε σε επιστολή τους προς στους συμμετέχοντες στο συμπόσιο ο κ. Βίκτωρας Ρέστης.

Εκ μέρους της Συντονιστικής Επιτροπής
Η Προϊσταμένη των ΓΑΚ Αρχείων Ν. Δωδεκανήσου
Ειρήνη Τόλιου