Η ιστορία του εκλογικού νόμου που θα επέτρεπε στην αυτοδιοίκηση να απεγκλωβιστεί από τα κόμματα και τις νοοτροπίες των μηχανισμών τους, αποτελεί μνημείο προχειρότητας. Δείχνει ξεκάθαρα ότι αυτή η κυβέρνηση μπορεί και υλοποιεί μόνο τις «μεταρρυθμίσεις» που προβλέπει το μνημόνιο.
Η εξαγγελία του ίδιου του Πρωθυπουργού, για την αλλαγή του εκλογικού νόμου, παρά τις αντιδράσεις που υπήρχαν στις τάξεις των δημάρχων, βρήκε στην κοινωνία έδαφος πρόσφορο. Ναι, οι πολίτες, θα ήθελαν να είχαν το δικαίωμα να επιλέγουν τους καλύτερους για τα δημοτικά συμβούλια. Ναι, οι πολίτες ήθελαν να ευνοηθούν ανεξάρτητες υποψηφιότητες που δεν θα είχαν ανάγκη τα κόμματα και τους μηχανισμούς της. Δεν το ήθελε πραγματικά η κυβέρνηση.
Πιστή στη λογική των ...περικοπών λίγες μέρες μετά την ανακοίνωση των αγαθών της προθέσεων (τις οποίες πίστεψαν πολλοί αγαθοί) άρχισε τις εκπτώσεις. Αρχικά, υποτίθεται, ότι ο νόμος θα προέβλεπε ακόμα και την ύπαρξη ανεξάρτητων υποψηφιοτήτων για το αξίωμα του δημοτικού συμβούλου. Τους ανεξάρτητους δημοτικούς συμβούλους, γρήγορα, τους έφαγε η μαρμάγκα. Μα άν υπάρχουν ανεξάρτητοι σύμβουλοι και εκλεγούν πεντε-έξι τι θα γίνει; Θα υπάρξει κίνδυνος δημοτικής ακυβερνησίας. Έτσι με την πρώτη κιόλας τροποποίηση, όλοι οι υποψηφιοι δημοτικοί σύμβουλοι θα έπρεπε, εγγράφως, να δηλώσουν την πίστη τους σε έναν αρχηγό. Από τότε υπήρξε η εκτίμηση ότι έρχεται η σειρά των ανεξάρτητων υποψηφιοτήτων και για το αξίωμα του δημάρχου. Δεν άργησε να δικαιωθεί.
Θα έπρεπε, λέει, (αυτό και αν ήταν δώρο στο κομματικό και δημαρχιακό κατεστημένο) να υπάρξουν πλήρεις συνδυασμοί. Μάλιστα! Ποια πραγματικά ανεξάρτητη υποψηφιότητα στις μεγάλες πόλεις της Ελλάδας θα μπορούσε και με δεδομένο ότι ο νόμος αργούσε, να βρει διακόσους ανεξάρτητους συμβούλους; Στα γαριδάκια; Στα πρακτορεία του ΟΠΑΠ; (μήπως και τους κάτσει;) Στου Σφακιανάκη; ( Νότη, χαλάρωσε, έχεις ξεφύγει τελείως). Αναγκαστικά θα απευθυνόταν σε οργανωμένες καταστάσεις. Και επειδή από όσο γνωρίζω οι ανεξάρτητες καταστάσεις δεν είναι οργανωμένες ή χρειάζονται χρόνο για να οργανωθούν, ο δρόμος για τη συγκρότηση μιας παράταξης θα οδηγούσε στα κόμματα. Με το γνωστό παλιό κόλπο. Βγαίνω ανεξάρτητος και έρχεστε μετά και μου προσφέρετε στήριξη αφού προηγουμένως στελεχώσω την παράταξη μου με τα ανεξάρτητα κομματικά στελέχη σας.
Τελικά ο νόμος δεν θα έλθει. Θα ισχύσει ο παλιός. Το «έλεγε» το ρεπορτάζ, το πιστοποίησε, αν δεν κανω λάθος, και ένα δελτίο τύπου του ...δήμου Πατρέων. Ομορφιές!
Επειδή όμως από αυτήν την κυβέρνηση μπορεί κανείς να περιμένει τα πάντα και κυρίως δυσάρεστες εκπλήξεις, είναι πιθανό να επανέλθουν. Γνωρίζοντας ότι η συζήτηση δεν θα οδηγήσει πουθενά. Μόνο και μόνο για να ρίξουν την ευθύνη (και υπάρχει ευθύνη) στην ΚΕΔΕ, το ΠΑΣΟΚ και ενδεχομένως στην ανωριμότητα της κοινωνίας. Γιατί η κυβέρνηση έχει να αντιμετωπίσει ένα, κατά τη γνώμη μου, τεράστιο πρόβλημα. Δεν θυμάμαι, όσο παρακολουθώ το πολιτικό ρεπορτάζ, να μην προχωρά μια «μεταρρύθμιση» την οποία εξήγγειλε ο ίδιος ο Πρωθυπουργός και μάλιστα με την επισήμανση της απελευθέρωσης των τοπικών κοινωνιών απο τα κομματικά δεσμά.
Θα προτιμούσα να μην επανέλθουν και μάλιστα με διορθώσεις. Γιατί κάθε διόρθωση και διευκρίνιση που γινόταν έκανε το νόμο χειρότερο. Φτάσαμε στο σημείο στο όνομα της δημοτικής διακυβέρνησης (!) να προβλέπεται η έξοδος από το δημοτικό συμβούλιο υποψηφίων που έλαβαν μεγάλο αριθμο ψήφων προς χάρη άλλων που έλαβαν πάρει λιγότερους. Με λίγα λόγια λένε. Ψηφίστε του καλύτερους αλλά μπορεί να θυσιαστούν και δύο-τρείς για να υπάρξει πλειοψηφία.
Η κυβέρνηση, αρχικά, κινήθηκε σωστά. Την κατάπιε στη συνέχεια η κινούμενη άμμος των συμφερόντων επαγγελματιών δημάρχων, κομμάτων, βουλευτών και κάθε λογής παραγόντων.
Γιάννη, νομίζω ότι, χάσαμε!
*O Δημήτρης Χόνδρος είναι Διευθυντής Σύνταξης aftodioikisi.gr
