Τελετή αναπαράστασης του Ιπποκρατικού όρκου,του Βασίλη Πη

ΤΕΛΕΤΗ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΙΠΠΟΚΡΑΤΙΚΟΥ ΟΡΚΟΥ
ΚΩΣ – ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ
Κως, 17-05-2013

ΤΟ ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟ ΤΗΣ ΚΩ, είναι ένα από τα μακροβιότερα αξιοθέατα μνημεία της Ελλάδας και το σπουδαιότερο και επιβλητικότερο του νησιού. Ο εντοπισμός του έγινε από τον Κώο αρχαιοδίφη Ιάκωβο Ζαρράφτη το 1902 και η ανασκαφή του από τον Γερμανό αρχαιολόγο Rudolf Herzog.. Συμπληρωματικές ανασκαφές και μερικές αναστηλώσεις έγιναν από Ιταλούς αρχαιολόγους. Υπήρξε λατρευτικό κέντρο του θεού Ασκληπιού και θεραπευτήριο για ασθενείς. Ήταν διαμορφωμένο σε τρία άνδηρα (επίπεδα). Στο δεύτερο άνδηρο σώζονται λείψανα ενός μεγάλου βωμού, του αρχαιότερου κτίσματος του Ασκληπιείου, που χρονολογείται στα μέσα του 4ου αι. π.Χ., ο οποίος είχε γλυπτική διακόσμηση με έργα των υιών του Πραξιτέλη. Δυτικά του βωμού βρίσκεται ο παλαιότερος ναός του Ασκληπιού (3ος αι. π.Χ.), ιωνικού ρυθμού, και πλάι στο ναό δωμάτια ιερέων, ενώ στ' ανατολικά του βωμού μικρός ναός του Απόλλωνα (2ος αι. μ.Χ.) με επτά αναστηλωμένες κολόνες κορινθιακού ρυθμού. Στο μέσο του τρίτου ανδήρου δεσπόζει ο μεγάλος ναός του Ασκληπιού (α' μισό 2ου αι. π.Χ.), δωρικού ρυθμού, στον πρόναο του οποίου είχε κτιστεί στη μεσοβυζαντινή εποχή η εκκλησία της ≪Παναγίας του Άλσους≫. Στις ανασκαφές του Ασκληπιείου, βρέθηκαν αξιόλογα ευρήματα, όπως αγάλματα, χειρουργικά εργαλεία και επιγραφές1.
Κάθε καλοκαίρι το τμ. πολιτισμού του Δήμου Κω, το Πνευματικό Κέντρο και μετά τον Καλλικράτη ο Δημοτικός Οργανισμός Πολιτισμού, Αθλητισμού και Βρεφονηπιακών Σταθμών Κω, διοργάνωνε την τελετή αναπαράστασης του ιπποκρατικού όρκου, είτε για τα ιατρικά συνέδρια που λάμβαναν χώρα στο νησί, είτε για τους επισκέπτες έλληνες και ξένους.
Η διαδικασία ξεκινά με τελετουργική πομπή. Οι μουσικοί με το τύμπανο και τους αυλούς τους δίνουν τον τόνο για να προσεγγίσουν οι ιέρειες τον ιερό χώρο με ρυθμικό βηματισμό. Σημαντικό ρόλο στην πομπή διαδραματίζει ένα αγόρι που φέρει στο κεφάλι κάνιστρο με προσφορές καρπών για το βωμό. Την πομπή κλείνουν οι αρχιιέρειες με το μαθητευόμενο που θα ορκιστεί μαζί με το δάσκαλό του. Μόλις φτάσουν στο βωμό, οι συμμετέχοντες στέκονται με μέτωπο προς τη φωτιά και οι αρχιιέρειες κάνουν επίκληση στο θεό Απόλλωνα, τον Ασκληπιό και τους άλλους θεούς που σχετίζονται με την ιατρική επιστήμη. Ο ορκιζόμενος υψώνει τα χέρια στον ουρανό σε στάση προσευχής για να απαγγείλει τον όρκο. Μετά την απαγγελία οι ιέρειες ρίχνουν στο βωμό καρπούς ως προσφορά στους θεούς. Στο τέλος της τελετής ο νέος πλέον γιατρός στεφανώνεται από το δάσκαλό του, κίνηση που συμβολίζει την ένταξή του στον ιατρικό κλάδο2.
Στο πλαίσιο του Southeast European Medical Forum γιατροί και διακεκριμένες προσωπικότητες από 8 διαφορετικές χώρες του κόσμου, στις 11 Μαΐου 2013, ζήτησαν να πραγματοποιηθεί τελετή αναπαράστασης ιπποκρατικού όρκου στον φυσικό χώρο όπως είναι το Ασκληπιείο της Κω. Το υπουργείο πολιτισμού ζήτησε 3.000,00 €, για την χρήση του Ασκληπιείου. Η τελετή ματαιώθηκε και πραγματοποιήθηκε στον πλάτανο του Ιπποκράτη.
Ο πολιτισμός έγραψε ο Γιώργος Γραμματικάκης «είναι μια πρόταση προς το μέλλον» είναι το βασικό όχημα της πολιτιστικής έκφρασης. Ο πολιτισμός αποτελεί ταυτότητα της τοπικής κοινωνίας. Η διατήρησή και η ανάπτυξη του αποτελεί διαχρονικό στόχο για την τοπική αυτοδιοίκηση. Το Αιγαίο έχει μακραίωνη ιστορία και μνήμη. Έχει αποτυπώματα πολιτισμού που δεν μπορούν να σβήσουν εύκολα. Τα αρχαιολογικά μνημεία κτηματολογικά μπορούν να ανήκουν στο υπουργείο πολιτισμού. Σε σχέση με την ιστορία και την μνήμη ανήκουν στην τοπική κοινωνία. Είναι παράλογη , άστοχη και ακατανόητη η απόφαση του υπουργείου, γιατί ο ιπποκρατικός όρκος είναι ένα κείμενο παγκόσμιας κληρονομιάς, ένας ολοκληρωμένος κώδικας ιατρικής δεοντολογίας. Αν θέλει λοιπόν ο πολιτισμός να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στο μέλλον, είναι καλύτερα τέτοιες αποφάσεις να λαμβάνονται χωρίς να αποδυναμώνουν την μνήμη του Ασκληπιείου. Η Μεσόγειος με το Αιγαίο, άλλωστε υπήρξε κοιτίδα πολιτισμών, θρησκειών αλλά και γέφυρα οικονομικής, πολιτικής και πνευματικής επικοινωνίας τριών ηπείρων .

Σημειώσεις 1 Βασίλης Χατζηβασιλείου, Δικηγόρος – Ιστορικός
Από το 16σέλιδο της ιπποκρατικής Κω ( Ελληνικά-
Αγγλικά). Έκδοση του Πνευματικού Κέντρου Δήμου
Κω.

Σημειώσεις 2 Από το έντυπο του Χορευτικού, Καλλιτεχνικού
Και Μορφωτικού Συλλόγου ΧΟΡΟΚΩΣ, για τον ιπποκρατικό όρκο.

Βασίλης Πης
Αθλητικό Πολύκεντρο Δήμου Κω
Εργαζόμενος στον Δημοτικό Οργανισμό Πολιτισμού,
Αθλητισμού και Βρεφονηπιακών Σταθμών Κω
Δωδεκάνησα Κως